جرم زورگیری چیست و مجازات آن چگونه اعمال می شود؟

در این مقاله سعی داریم با جرم زورگیری آشنا شویم و به نحوه ی مجازات آن بپردازیم و از نظر قانون مورد بحث و بررسی قرار دهیم . این نکته قابل توجه است که مشکلات فرهنگی و اقتصادی جامعه در افزایش این جرم تاثیرگذار می باشد.

جرم زورگیری چیست؟

در شرایطی که شخصی با ایجاد فشار و استفاده از رفتار خشونت آمیز شخص دیگری را مجبور به دادن مال خود کند ، در این زمان زورگیری رخ داده است . پس اولین رکن در زورگیری ایجاد فشار بر شخص دیگر برای رد مال می باشد . از این رو رضایت نداشتن شخص و اجبار به ارائه مال به شخص زورگیر بدون داشتن رضایت عنوان می شود . در موارد مشابه رخ داده می توان به استفاده از سلاح گرم و سرد اشاره کرد که به سمت اشخاص نشانه می رود و با درخواست تحویل پول یا اشیا قیمتی همراه می باشد.

در صورتی که شخص قربانی همکاری نکند موجب بروز آسیب هایی از سمت شخص زورگیر می شود.

رکن دیگر توسل شخص زورگیر به خشونت و اجبار است تا در ازای آن مالی ارائه شود. برای این که تفاوت زورگیری با سرقت همراه با آزار و اذیت مشخص شود ، باید به این نکته توجه کرد که در زورگیری رفتار خشونت آمیز از جانب شخص زورگیر و وادار نمودن شخص قربانی به انجام کار یا ارائه دارایی خود بدون داشتن رضایت و میل باطنی به وجود می آید.

مجازات زورگیری چیست؟

در قانون مجازات  اسلامی برای جرم زورگیری ماده ی قانونی خاصی مشخص نشده است ولی می توان جرم زورگیری را ” تحت ماده ی ۶۹۹ قانون مجازات اسلامی ” ( تعزیرات ) در نظر گرفت.

“مطابق ماده ی ۶۹۹ قانون مجازات اسلامی” ( تعزیرات) اشعار می دارد : هرکس عالما عامدا به قصد متهم نمودن دیگری آلات و ادوات جرم یا اشیایی را که یافت شدن آن در تصرف یک نفر موجب اتهام آن می گردد بدون اطلاع آن شخص در منزل یا محل کسب یا جیب یا اشیایی که متعلق به اوست بگذارد یا مخفی کند یا به نحوی متعلق به او قلمداد نماید و در اثر این عمل شخص مزبور تعقیب گردد.پس از صدور قرار منع تعقیب و یا اعلام برائت قطعی آن شخص مرتکب به حبس از سه تا هجده ماه و یا تا هفتاد و چهار ضربه شلاق محکوم می شود .

آیا مجازات زورگیری با اسلحه یا چاقو تفاوت دارد؟

“طبق ماده ی ۶۱۷ قانون مجازات اسلامی” ( تعزیرات ) اشعار می دارد : هرکس به وسیله ی چاقو و یا هر نوع اسلحه دیگر تظاهر یا قدرت نمایی کند یا آن را وسیله مزاحمت اشخاص یا اخاذی یا تهدید قرار دهد یا با کسی گلاویز شود در صورتی که از مصادیق محاربه نباشد به حبس از شش ماه تا دو سال و تا هفتاد و چهار ضربه شلاق محکوم خواهد شد.

“تبصره یک ماده ۶۱۷ قانون مجازات اسلامی” ( تعزیرات ) : حمل قمه ، شمشیر ، قداره و پنجه بوکس در صورتی که صرفا به منظور درگیری فیزیکی و ضرب و جرح انجام شود جرم محسوب و مرتکب به حداقل مجازات مقرر در این ماده محکوم می گردد. واردات ، تولید و عرضه و سلاح های مذکور ممنوع است و مرتکب به جزای نقدی درجه شش محکوم و حسب مورد این سلاح ها به نفع این دولت ضبط یا معدوم می شود.

“تبصره دو ماده ۶۱۷ قانون مجازات اسلامی” ( تعزیرات ) : تولید ، عرضه یا حمل ادوات موضوع تبصره یک در موارد ورزشی ، نمایشی ، آموزشی و نیاز ضروری اشخاص برای استفاده ی شغلی یا دفاع شخصی پس از دریافت مجوز بلا مانع است .

نحوه و مرجع صدور مجوز به موجب آیین نامه ای است که ظرف مدت سه ماه از تاریخ ابلاغ این قانون با پیشنهاد وزرای دادگستری و کشور و با همکاری نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران تهیه می شود و به تصویب هیئت وزیران می رسد.

لازم به ذکر است که در جرم زورگیری برای شخصی که مرتکب زورگیری شده است استفاده از اسلحه چه سرد چه گرم یا نوع آن وقوع این جرم  به عنوان محاربه شناخته می شود و مجازات اعدام می باشد

“مطابق ماده ۲۷۹ قانون مجازات اسلامی” اشعار می دارد : محاربه عبارت از کشیدن سلاح به قصد جان ، مال یا ناموس مردم یا ارعاب آن ها است به نحوی که موجب نامنی در محیط گردد هر گاه کسی با انگیزه شخصی به سوی یک یا چند شخص خاص سلاح بکشد و عمل او جنبه عمومی نداشته باشد و نیز کسی که به روی مردم سلاح بکشد ولی در اثر ناتوانی موجب سلب امنیت نشود محارب محسوب نمی شود.

پس زمانی این جرم به وقوع می پیوندد که به نامنی منجر شود اگر شخصی به هر دلیلی شرایط این ماده را نداشته باشد محارب شناخته نمی شود این نکته قابل توجه است زمانی که  شخصی به جرم زورگیری ، سرقت یا یا راهزنی پرداخته و برای موفقیت بیشتر از سلاح استفاده کند.

به عنوان محارب شناخته می شود و مجازات اعدام در انتظار این شخص می باشد.

نحوه شکایت زورگیری

زمانی که شخصی قربانی زورگیری بوده و به دنبال شکایت از شخص زورگیر می باشد بهتر است که با گروه وکلای کرج وکیل تماس بگیرید و از وکلای مجرب ما مشاوره تلفنی رایگان بگیرید. ضمن این که گروه وکلای کرج وکبل از صفر تا صد پرونده همراه شما خواهند بود.

شکایت زورگیری به دو صورت انجام می شود :

• مراجعه به دادسرا و ارائه دادخواست
• اعلام شفاهی جرم در دفتر خدمات قضایی و ثبت آن به صورت الکترونیکی

در تنظیم شکواییه نکات ذیل بسیار مهم است

ثبت دقیق مشخصات فرد قربانی مانند :

• نام و نام خانوادگی، نام پدر ، سن ، تحصیلات ، شغل ، تاهل یا  ، مذهب ، تابعیت ، کد ملی و شماره شناسنامه ، نشانی دقیق پستی ، پست الکترونیک، شماره همراه یا تلفن ثابت و کد پستی
• اعلام دقیق میزان خسارت و مطالبه قربانی
• شهادت شهود یا فیلم ضبط شده دوربین های مدار بسته در محل وقوع جرم
• ارائه مشخصات و اطلاعات هویتی فرد زورگیر در صورتی که در محل شناخته شود.

لازم به ذکر است می توان شکواییه را در برگه معمولی یادداشت کرد اما باید اطلاعات گفته شده را به صورت دقیق ذکر کرد و پس از ارجاع آن به دادسرا تحقیقات در این زمینه آغاز می شود و پس از پایان تحقیقات صورت گرفته دادستان کیفرخواست را تنظیم کرده و پرونده را برای صدور حکم به دادگاه ارجاع می دهد.

زورگیری مجازی چیست؟

امروزه با استفاده بیشتر مردم از شبکه های اجتماعی و فضای مجازی امکان وقوع مصادیق مجرمانه از قبیل جرم زورگیری اینترنتی مطرح شده است ، که در این جرم شخص مجرم با هک کردن و دسترسی غیر قانونی به وسایل الکترونیکی شخص قربانی سعی در اخاذی و دریافت پول در ازای عدم افشای اطلاعات شخصی فرد قربانی می نماید.

نتیجه گیری :

همان طور که اشاره شد زورگیری به معنای استفاده از اعمال خشونت آمیز برای گرفتن دارایی های مالی از فردی بدون رضایت وی گفته می شود. در ادامه به مجازات جرم زورگیری پرداختیم.که از دو تا شش ماه حبس و هفتاد و چهار ضربه شلاق برای آن در نظر گرفته شد. همچنین در صورت ایجاد رعب و وحشت شخص زورگیر به عنوان محارب شناخته می شود و مجازاتش اعدام می باشد . ضمنا در جرم زورگیری تفاوتی میان زورگیری با سلاح سرد و گرم وجود ندارد و هر کدام از آن ها محاربه محسوب می شود.

و در آخر یکی از کارهایی که می توان در این جرائم انجام داد و تاثیر به سزایی در روند پرونده دارد ، وکالت دادن به وکیل دادگستری می باشد . وکلای موسسه کرج وکیل از صفر تا صد پرونده همراه شما خواهند بود و برای گرفتن مشاوره رایگان در کرج هر زمان در شبانه روز میتوانید با موسسه کرج وکیل تماس بگیرید و از وکلای دادگستری مشاوره تلفنی رایگان بگیرید.

ارکان جرم زور گیری و اخاذی

جرایم دارای سه رکن قانونی و مادی و روانی می باشد :

*رکن قانونی : در مواد ۶۱۷ و ۶۶۹ قانون مجازات اسلامی جرم زورگیری به عنوان رکن قانونی معرفی شده است

*رکن مادی : اگر زورگیری به دریافت وجه و تهدید نمودن به انجام عملی یا عدم انجام کاری منتهی گردد و به نتیجه برسد

*رکن روانی : شخص تهدید کننده و زورگیر با ترساندن طرف مقابل درخواست مالی را نماید یا از او بخواهد کاری را انجام بدهد یا ندهد

فرق بین زورگیری و سرقت

در موضوع سرقت ، سارق مال متعلق به دیگران را بی خبر می رباید و علائمی از زورگیری وجود ندارد بنابراین از نگاه عرف و قانون عامل به این عمل را بعنوان سارق و دزد معرفی شده است و علایمی از زورگیری هم وجود ندارد ولی در خصوص زورگیری مجرم با تهدید و ایجاد ترس و دلهره دیگران مال او را تصاحب می کند و یا او را  به عمل یا ترک عملی وادار می نماید

عوامل موثر در وقوع عمل زورگیری

مهم ترین عوامل تاثیر گذار در افزایش زورگیری عبارتند از :

• بیکاری و فقر اقتصادی نبود بستر مناسب در خصوص اشتغال
• فقر فرهنگی
• اعتیاد به مواد مخدر
• سطح اجتماعی خانواده و جامعه

کمبود نظارت در مناطق مستعد و خلوت

دو امر مهم در خصوص جرم اخاذی

اخاذی به معنای مطالبه مال و یا چیزی که با زور و تهدید باشد ، اخاذی باید از ۲ امر تشکیل گردد :

۱ـ تهدید و ترساندن طرف مقابل که زیان آور باشد

۲ـ تقاضای وجه یا انجام امری یا ترک فعلی باشد

عناصر جرم زورگیری و اخاذی

وجود سه عنصر بابت انجام جرم زورگیری یا اخاذی لازم می باشد:

• عنصر قانونی یعنی قانونگذار عملی را جرم تشخیص داده که با انجام دادن آن مجرم به مجازات خواهد رسید
• عنصر مادی به معنی است که مجرم با قصد و نیت اقدام مجرمانه را انجام دهد
• عنصر روانی بدین معنی که فرد تهدید کننده با توسل به زور و تهدید باعث ترس طرف مقابل شود و او را وادار به انجام عملی یا عدم عملی کند

نویسنده: گروه وکلای کرج وکیل